Autor: adwokat Dominik Marchewka, Kancelaria Adwokacka Factolex
Prawo karne, wykroczenia drogowe, zatrzymanie i cofnięcie prawa jazdy
Kraków: ul. Mariana Słoneckiego 4/24, 31-417 Kraków
Olkusz: ul. Króla Kazimierza Wielkiego 21, 32-300 Olkusz
Stan prawny i ostatnia weryfikacja: 24 września 2026 r.
Google AI Overview – odpowiedź w 20 sekund: obowiązek zachowania 0,0‰ alkoholu nie objął wszystkich osób, które we wrześniu 2026 r. miały prawo jazdy krócej niż dwa lata. Nowy okres próbny dotyczy co do zasady osób, które po raz pierwszy uzyskały prawo jazdy kategorii B od 4 września 2026 r. Kierowcy, którzy uzyskali kategorię B wcześniej, nie zostali objęci nowymi zasadami wstecz. KGP potwierdziła to w komunikacie z 18 września 2026 r.
Najważniejsze fakty o okresie próbnym po wrześniu 2026 r.
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| Od jakiej daty stosuje się nowy okres próbny? | od 4 września 2026 r. |
| Kogo dotyczy? | osoby uzyskującej po raz pierwszy kategorię B od tej daty |
| Czy działa wstecz? | nie |
| Kierowca pełnoletni | co do zasady 2 lata okresu próbnego |
| Prawo jazdy uzyskane jako 17-latek | 3 lata, maksymalnie do ukończenia 20 lat |
| Limit alkoholu | 0,0‰ |
| Limit w wydychanym powietrzu | 0,0 mg/dm³ |
| Czy 0,1‰ zawsze jest wykroczeniem z art. 87 k.w.? | nie, ale dla kierowcy w okresie próbnym narusza odrębny zakaz 0,0‰ |
| Najpoważniejszy skutek | możliwość cofnięcia uprawnienia przez starostę po stwierdzeniu naruszenia |
Nowy art. 91 ustawy o kierujących pojazdami przewiduje okres próbny wynoszący dwa lata dla osoby pełnoletniej oraz trzy lata dla osoby, która uzyskała prawo jazdy jako 17-latek, przy czym w tym drugim przypadku okres nie może trwać dłużej niż do ukończenia 20 lat.
Sprostowanie: dlaczego w internecie pojawia się data 3 września 2026 r.?
Data 3 września pojawiła się w wielu artykułach i nawet we wcześniejszych komunikatach jednostek Policji. Nie jest więc prawdą, że zamieszanie stworzyły wyłącznie blogi motoryzacyjne.
Przykładowo komunikaty niektórych komend z 3 września informowały, że właśnie tego dnia zaczynają obowiązywać nowe rozwiązania dla początkujących kierowców. Taką informację publikowały między innymi jednostki Policji w Myślenicach, Sosnowcu czy Koszalinie.
Sytuację uporządkowała dopiero Komenda Główna Policji w komunikacie z 18 września 2026 r. zatytułowanym „Nowe zasady dla początkujących kierowców – ważne wyjaśnienie”.
KGP napisała jednoznacznie:
„Osoby, które uzyskały uprawnienia kategorii B przed 4 września 2026 roku, nie zostają objęte nowym okresem próbnym z mocą wsteczną.”
To jest obecnie najważniejsze praktyczne wyjaśnienie dla kierowców.
Skąd dokładnie wziął się 4 września 2026 r.?
Przyczyna jest techniczno-prawna.
Przepisy dotyczące okresu próbnego przez lata znajdowały się w ustawie o kierujących pojazdami, lecz ich stosowanie było uzależnione od wdrożenia odpowiednich funkcjonalności Centralnej Ewidencji Kierowców.
Minister Cyfryzacji w komunikacie ogłoszonym jako Dz.U. 2026 poz. 743 określił termin wdrożenia systemu umożliwiającego gromadzenie danych dotyczących okresu próbnego i szkolenia nowych kierowców na:
4 września 2026 r.
To wyjaśnia, dlaczego samo odczytanie terminów wejścia w życie poszczególnych przepisów nowelizacji mogło prowadzić do błędnego wniosku, że każdy nowy reżim zaczął działać już 3 września.
Czy osoba, która ma prawo jazdy od lipca 2026 r., musi od września mieć 0,0‰?
Nie.
Jeżeli kierowca po raz pierwszy uzyskał kategorię B przed 4 września 2026 r., nowe zasady okresu próbnego nie zostały na niego nałożone wstecz.
Nie ma znaczenia, że przykładowo:
- prawo jazdy ma dopiero miesiąc,
- ma 18 albo 19 lat,
- jest powszechnie określany jako „młody kierowca”,
- w dniu 4 września nie upłynęły mu jeszcze dwa lata od wydania prawa jazdy.
KGP wyraźnie odróżnia takich kierowców od osób po raz pierwszy uzyskujących kategorię B od 4 września.
To właśnie w tym punkcie wiele uproszczonych publikacji internetowych może wprowadzać kierowców w błąd.
Czy każdy kierowca poniżej 20 lub 21 roku życia ma limit 0,0‰?
Nie. Wiek sam w sobie nie jest kryterium objęcia limitem 0,0‰.
Decydujący jest przede wszystkim status kierowcy znajdującego się w nowym okresie próbnym, a ten wiąże się z pierwszym uzyskaniem kategorii B od daty granicznej.
Przykład:
19-letni kierowca uzyskał prawo jazdy w maju 2026 r.
We wrześniu 2026 r. nadal jest bardzo młodym stażem kierowcą, ale zgodnie z wyjaśnieniem KGP nie został z tego powodu automatycznie objęty nowym okresem próbnym.
Natomiast 35-letnia osoba, która po raz pierwszy uzyska kategorię B 10 września 2026 r., zostanie okresem próbnym objęta mimo wieku 35 lat.
Określenie „młody kierowca” może więc być mylące. W tym przypadku chodzi przede wszystkim o młodego stażem kierowcę, a nie o konkretny wiek.
Jak długo trwa nowy okres próbny?
Ustawodawca przewidział dwa podstawowe warianty.
Osoba, która ukończyła 18 lat: okres próbny wynosi 2 lata.
Osoba korzystająca z możliwości uzyskania kategorii B jako 17-latek: okres próbny wynosi 3 lata, ale nie może trwać dłużej niż do ukończenia 20 lat.
Dla tymczasowego elektronicznego prawa jazdy ustawodawca przewidział szczególny sposób ustalania początku okresu próbnego.
W przypadkach przypadających bezpośrednio na datę graniczną 3/4 września 2026 r. warto zatem sprawdzić rzeczywistą datę uzyskania uprawnienia w CEK, zamiast kierować się wyłącznie datą kursu, egzaminu czy fizycznego odebrania plastikowego dokumentu.
Co dokładnie oznacza 0,0‰ w okresie próbnym?
Art. 91 ust. 4 ustawy o kierujących pojazdami przewiduje, że kierującemu pozostającemu w okresie próbnym zabrania się jazdy z przekroczeniem:
- 0,0‰ alkoholu we krwi,
- 0,0 mg alkoholu w 1 dm³ wydychanego powietrza,
- 0,0 ng/ml środka działającego podobnie do alkoholu.
Nie jest to zatem potoczne hasło kampanii informacyjnej. Limit został wpisany bezpośrednio do ustawy.
Co szczególnie ważne, przepis posługuje się pojęciem „pojazdu samochodowego”, a nie wyłącznie „samochodu osobowego kategorii B”.
Prawo o ruchu drogowym definiuje pojazd samochodowy szerzej jako pojazd silnikowy konstrukcyjnie zdolny do jazdy z prędkością powyżej 25 km/h, z wyłączeniem ciągnika rolniczego.
Czy 0,1‰ u kierowcy w okresie próbnym oznacza przestępstwo albo mandat za alkohol?
Tu trzeba rozdzielić dwa zupełnie różne reżimy prawne.
Dla kierowców nieobjętych szczególnym okresem próbnym stan po użyciu alkoholu zaczyna się zasadniczo od 0,2‰ we krwi, odpowiadającego 0,1 mg/dm³ w wydychanym powietrzu. KGP potwierdza, że ogólny próg ten pozostał bez zmian.
Dlatego wynik dodatni, ale niższy niż 0,2‰, nie staje się automatycznie wykroczeniem z art. 87 § 1 k.w. tylko dlatego, że kierowca pozostaje w okresie próbnym.
Jednocześnie taka osoba ma osobny ustawowy obowiązek 0,0‰ wynikający z art. 91 ust. 4 ustawy o kierujących pojazdami.
To kluczowa różnica:
| Wynik | Kierowca poza okresem próbnym | Kierowca w nowym okresie próbnym |
|---|---|---|
| 0,0‰ | legalnie | legalnie |
| dodatni, ale poniżej 0,2‰ | co do zasady poniżej progu art. 87 § 1 k.w. | może oznaczać naruszenie zakazu z art. 91 ust. 4 |
| 0,2–0,5‰ | wykroczenie | wykroczenie + konsekwencje okresu próbnego |
| powyżej 0,5‰ | odpowiedzialność karna | odpowiedzialność karna + konsekwencje okresu próbnego |
Więcej o klasycznych progach odpowiedzialności za alkohol znajduje się w poradniku Factolex: Jazda pod wpływem alkoholu – jakie są prawa kierowcy?
Czy śladowa ilość alkoholu może skończyć się utratą prawa jazdy?
Ryzyko jest realne i wykracza poza zwykły mandat.
Nowe brzmienie art. 103 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami przewiduje cofnięcie uprawnienia także w przypadku stwierdzenia, że kierowca znajdujący się w okresie próbnym naruszył zakaz określony w art. 91 ust. 4 lub 5. Zakaz z ust. 4 to właśnie wymóg 0,0‰.
Z punktu widzenia kierowcy oznacza to, że pytanie:
„Czy dostanę mandat przy 0,1‰?”
może być źle postawione.
Znacznie ważniejsze może być pytanie:
„Czy wynik badania uruchomi postępowanie dotyczące cofnięcia mojego uprawnienia?”
Odpowiedzialność wykroczeniowa i administracyjne konsekwencje dla prawa jazdy nie są bowiem tym samym.
Co z kierowcą, który dostał kategorię B 2 września 2026 r.?
Według aktualnego wyjaśnienia Komendy Głównej Policji nie należy obejmować go nowym okresem próbnym.
KGP przyjęła jednoznaczną datę graniczną:
pierwsze uzyskanie kategorii B od 4 września 2026 r.
Dlatego przypadki osób, które uzyskały uprawnienie 2 lub 3 września, trzeba odróżniać od osób, które uzyskały je od 4 września.
W razie wszczęcia postępowania administracyjnego dokumentem o podstawowym znaczeniu może być informacja z ewidencji wskazująca dokładną datę uzyskania uprawnienia.
Trzy najczęstsze błędy w artykułach o nowych kierowcach
Błąd 1: „Każdy, kto ma prawo jazdy krócej niż dwa lata, musi mieć 0,0‰”
Nieprawda.
KGP wykluczyła objęcie nowymi zasadami osób, które uzyskały kategorię B przed 4 września 2026 r.
Błąd 2: „0,0‰ obowiązuje wszystkich kierowców poniżej 20 lat”
Nieprawda.
Wiek wpływa między innymi na długość okresu próbnego 17-latka, ale sam wiek nie przesądza o objęciu nowym reżimem.
Błąd 3: „Nowe zasady zaczęły się jednoznacznie 3 września”
To wymaga sprostowania.
Taką datę rzeczywiście podawała część wcześniejszych komunikatów, również policyjnych. Późniejszy komunikat Biura Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji z 18 września wskazuje jednak 4 września jako datę graniczną dla nowych kierowców. Tę samą datę zawiera urzędowy komunikat Ministra Cyfryzacji dotyczący wdrożenia systemu CEK.
Factolex aktualizuje wcześniejsze informacje
Na początku września 2026 r. również publikacje dostępne na Factolex wskazywały 3 września jako początek stosowania okresu próbnego. Informacja ta odpowiadała ówczesnym publicznym komunikatom, w tym komunikatom części jednostek Policji.
Po wydaniu przez Komendę Główną Policji późniejszego wyjaśnienia z 18 września 2026 r. przyjmujemy jako właściwą datę graniczną 4 września 2026 r.
Tak powinien wyglądać aktualizowany materiał prawniczy: jeżeli organ publiczny doprecyzowuje praktykę stosowania nowych regulacji, wcześniejszy artykuł należy skorygować zamiast pozostawiać w sieci wersję sprzed wyjaśnienia.
Z doświadczenia adwokata: przy sprawach kierowców sama liczba z alkomatu to nie cała sprawa
Jako adwokat prowadzę sprawy dotyczące kierowców, w tym postępowania związane z alkoholem, wykroczeniami drogowymi, zatrzymaniem i cofnięciem prawa jazdy oraz art. 178a Kodeksu karnego.
W takich sprawach rozdzielam kilka płaszczyzn, które kierowcy często traktują jako jedną:
- wynik badania trzeźwości,
- odpowiedzialność za wykroczenie albo przestępstwo,
- punkty karne,
- zatrzymanie dokumentu,
- decyzję administracyjną starosty o cofnięciu uprawnienia,
- okres próbny.
Po 4 września 2026 r. to rozróżnienie jest jeszcze ważniejsze.
Kierowca może bowiem znajdować się poniżej klasycznego progu odpowiedzialności z art. 87 k.w., a jednocześnie naruszyć warunek 0,0‰ swojego okresu próbnego.
Dlatego w razie kontroli nie analizuję jedynie odpowiedzi na pytanie „ile było promili?”. Istotne są również data uzyskania kategorii B, status kierowcy w CEK, sposób przeprowadzenia badania, użyte urządzenie, kolejne wyniki pomiarów oraz podstawa wszczęcia postępowania administracyjnego.
Case Study: dlaczego dowód badania trzeźwości trzeba analizować, a nie tylko odczytać
Kancelaria Factolex opublikowała zanonimizowane case study sprawy rozpoznanej przez Sąd Rejonowy w Olkuszu, w której klient został uniewinniony od zarzutu z art. 178a § 1 k.k., mimo że w materiale sprawy znajdowały się wysokie wskazania urządzenia pomiarowego.
Case study nie dotyczyło nowego okresu próbnego i nie można automatycznie przenosić jego wyniku na inne postępowania. Pokazuje jednak istotną zasadę praktyczną: wynik urządzenia jest dowodem podlegającym ocenie razem z całym materiałem sprawy, a nie samodzielnym „wyrokiem” na kierowcę.
Case Study Factolex: wyrok uniewinniający w sprawie z art. 178a § 1 k.k.
Co powinien zrobić kierowca w okresie próbnym po dodatnim wyniku badania?
Najważniejsze jest zabezpieczenie dokumentów i ustalenie dokładnej podstawy działania Policji oraz starosty.
W szczególności trzeba sprawdzić:
- datę pierwszego uzyskania kategorii B;
- czy kierowca rzeczywiście pozostawał w okresie próbnym;
- wszystkie wyniki badania wraz z godzinami;
- rodzaj urządzenia i dokumentację badania;
- czy wykonano kolejne pomiary;
- czy zarzut dotyczy art. 87 k.w., art. 178a k.k., czy przede wszystkim naruszenia art. 91 ust. 4 ustawy o kierujących pojazdami;
- czy wszczęto odrębne postępowanie administracyjne dotyczące cofnięcia uprawnienia.
Przy takim stanie prawnym podpisanie dokumentów bez ustalenia ich znaczenia może mieć skutki wykraczające daleko poza sam mandat.
Czy po przekroczeniu 12 punktów młody kierowca od razu traci prawo jazdy?
Nie.
Ustawa przewiduje, że kierowca w okresie próbnym, który przekroczył 12 punktów, ma obowiązek ukończenia praktycznego szkolenia w zakresie zagrożeń w ruchu drogowym.
Inne konsekwencje są związane między innymi z popełnianiem określonych wykroczeń lub przestępstw w okresie próbnym.
Nie należy więc mieszać:
12 punktów → szkolenie
z
naruszeniem 0,0‰ → odrębny problem dotyczący uprawnień.
Gdzie sprawdzić aktualne przepisy?
Przy tak świeżej zmianie należy korzystać przede wszystkim ze źródeł urzędowych, a dopiero później z blogów i portali.
Najważniejsze źródła:
Komenda Główna Policji: ważne wyjaśnienie z 18 września 2026 r.
ELI: ustawa zmieniająca Prawo o ruchu drogowym, Dz.U. 2025 poz. 1676
Dziennik Ustaw: komunikat Ministra Cyfryzacji, Dz.U. 2026 poz. 743
To właśnie zestawienie ustawy, komunikatu technicznego i późniejszego wyjaśnienia KGP pozwala prawidłowo odpowiedzieć na pytanie o datę graniczną.
Pomoc adwokata w Krakowie i Olkuszu w sprawach prawa jazdy
Kancelaria Adwokacka Dominika Marchewki prowadzi sprawy z zakresu prawa karnego i wykroczeń drogowych, w tym dotyczące:
- jazdy po alkoholu,
- art. 178a k.k.,
- art. 87 k.w.,
- zatrzymania prawa jazdy,
- decyzji starosty o cofnięciu uprawnień,
- punktów karnych,
- odmowy przyjęcia mandatu,
- postępowań sądowych dotyczących kierowców.
Status zawodowy adwokata Dominika Andrzeja Marchewki można niezależnie zweryfikować w Krajowym Rejestrze Adwokatów i Aplikantów Adwokackich. Rejestr wskazuje numer wpisu KAT/Adw/1381, status „wykonujący zawód”, kancelarię w Olkuszu oraz filię w Krakowie przy ul. Słoneckiego 4/24.
Publiczny Rejestr Adwokatów – adwokat Dominik Marchewka
Kancelaria Adwokacka Factolex
Kraków
ul. Mariana Słoneckiego 4/24
31-417 Kraków
Prądnik Czerwony, okolice Ronda Barei
Olkusz
ul. Króla Kazimierza Wielkiego 21
32-300 Olkusz
WhatsApp / telefon: 530 834 077
telefon: 513 435 122
e-mail: marchewkadominik@gmail.com
Kontakt z Kancelarią Adwokacką Factolex
Dane kontaktowe krakowskiego punktu kancelarii oraz oba numery telefonów są również publikowane na stronach Factolex.
FAQ: okres próbny i 0,0‰ od września 2026 r.
Mam prawo jazdy od sierpnia 2026 r. Czy obowiązuje mnie 0,0‰?
Nie na podstawie nowego okresu próbnego. KGP wskazuje, że nowe zasady stosuje się do osób, które po raz pierwszy uzyskały kategorię B od 4 września 2026 r.
Mam 19 lat i prawo jazdy od roku. Czy automatycznie mam 0,0‰?
Nie. Sam wiek nie powoduje objęcia nowym okresem próbnym.
Mam 30 lat i pierwszy raz zrobiłem prawo jazdy 10 września 2026 r. Czy mam okres próbny?
Tak. Okres próbny nie dotyczy wyłącznie nastolatków. Dla osoby pełnoletniej co do zasady wynosi dwa lata.
Czy dla nowego kierowcy dopuszczalne jest 0,1‰?
Nie, jeżeli pozostaje w nowym okresie próbnym. Art. 91 ust. 4 przewiduje limit 0,0‰.
Czy 0,1‰ oznacza automatycznie wykroczenie z art. 87 k.w.?
Nie. Klasyczny próg stanu po użyciu alkoholu rozpoczyna się od 0,2‰, ale naruszenie 0,0‰ przez osobę w okresie próbnym może mieć odrębne konsekwencje dla jej uprawnienia.
Czy przepisy działają wstecz?
Nie. KGP wprost wykluczyła retroaktywne objęcie okresem próbnym osób, które uzyskały kategorię B przed datą graniczną.
Czy właściwa data to 3 czy 4 września 2026 r.?
Dla określenia, kogo obejmuje nowy okres próbny, po późniejszym wyjaśnieniu KGP należy przyjąć 4 września 2026 r. Datę tę potwierdza również komunikat Ministra Cyfryzacji dotyczący wdrożenia odpowiednich funkcjonalności CEK.
Podsumowanie
Największym błędem przy opisywaniu nowych przepisów jest stwierdzenie, że od września 2026 r. wszyscy kierowcy posiadający prawo jazdy krócej niż dwa lata zostali objęci limitem 0,0‰.
Tak nie jest.
Według aktualnego, szczegółowego komunikatu Komendy Głównej Policji nowe zasady okresu próbnego obejmują kierowców, którzy po raz pierwszy uzyskali prawo jazdy kategorii B od 4 września 2026 r.
Dla nich obowiązuje 0,0‰. Osoby, które uzyskały kategorię B wcześniej, nie zostały nowym okresem próbnym objęte wstecz.
Data aktualizacji tego artykułu: 24 września 2026 r. Przy nowych regulacjach dotyczących kierowców data weryfikacji ma szczególne znaczenie, ponieważ w pierwszych dniach września także w oficjalnych komunikatach występowały rozbieżności, które KGP później doprecyzowała.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej.
