1. Co podlega podziałowi – zasada wspólności majątkowej

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa. Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, podziałowi podlegają wszystkie aktywa zgromadzone w trakcie trwania małżeństwa:

• Wynagrodzenia za pracę i dochody z działalności zarobkowej
• Dochody z majątku wspólnego oraz z majątku osobistego
• Środki zgromadzone na rachunkach bankowych, lokatach, funduszach
• Nieruchomości – mieszkania, domy, działki budowlane
• Ruchomości – samochody, sprzęt, biżuteria
• Udziały w spółkach i przedsiębiorstwa

2. Podział nieruchomości i kredyt hipoteczny

W realiach krakowskich najczęstszym problemem jest mieszkanie obciążone kredytem hipotecznym. Kluczowa zasada: sąd dzieli aktywa, ale nie dzieli długów. Oznacza to, że nawet jeśli sąd przyzna mieszkanie jednemu małżonkowi, kredyt pozostaje solidarnym zobowiązaniem obojga wobec banku.

Rozwiązania stosowane przez FactoLex:

1. Przejęcie nieruchomości z dopłatą: Jeden małżonek przejmuje nieruchomość i spłaca drugiego w wysokości połowy wartości rynkowej pomniejszonej o połowę zadłużenia.
2. Sprzedaż na wolnym rynku: Sprzedaż mieszkania, spłata kredytu i podział nadwyżki między małżonków.
3. Podział fizyczny: Wydzielenie dwóch odrębnych lokali mieszkalnych (możliwe tylko w dużych domach).
4. Przyznanie na poczet udziału: Jeden małżonek otrzymuje mieszkanie, drugi inne składniki majątku o równoważnej wartości.

3. Podział firmy i udziałów w spółkach

Jeśli jeden z małżonków prowadzi działalność gospodarczą założoną w trakcie małżeństwa, przedsiębiorstwo wchodzi do majątku wspólnego. Wycena firmy przez biegłego sądowego jest często kluczowym elementem procesu.

Metody podziału przedsiębiorstwa:

• Przejęcie przedsiębiorstwa przez jednego małżonka ze spłatą drugiego
• Sprzedaż przedsiębiorstwa osobie trzeciej i podział ceny
• Podział funkcjonalny – wydzielenie dwóch odrębnych działów firmy

W przypadku udziałów w spółkach kapitałowych konieczne jest uwzględnienie umowy spółki i ewentualnych ograniczeń w zbywalności udziałów.

4. Ustalenie nierównych udziałów w majątku

Zasada ogólna mówi, że udziały małżonków w majątku wspólnym są równe. Jednak z ważnych powodów sąd może ustalić nierówne udziały, na przykład 70/30 lub 60/40.

Przesłanki ustalenia nierównych udziałów:

• Rażące trwonienie majątku wspólnego przez jednego z małżonków
• Brak przyczyniania się do powstania majątku
• Nakłady z majątku osobistego jednego z małżonków na majątek wspólny
• Opieka nad dziećmi

Jak przeprowadzić podział majątku – procedura

Krok 1: Analiza i inwentaryzacja majątku

Kompletujemy wszystkie dokumenty potwierdzające własność składników majątku. Sporządzamy szczegółową listę aktywów i pasywów.

Krok 2: Wycena składników majątku

Ustalamy wartość rynkową każdego składnika. Dla nieruchomości i firm często konieczna jest opinia rzeczoznawcy majątkowego.

Krok 3: Negocjacje i próba ugody

Przed skierowaniem sprawy do sądu zawsze proponujemy negocjacje. Ugoda notarialna jest szybsza, tańsza i mniej stresująca niż proces sądowy.

Krok 4: Postępowanie sądowe

Składamy wniosek o podział majątku wspólnego do Sądu Rejonowego w Krakowie. Opłata sądowa wynosi 1000 zł lub 300 zł przy zgodnym projekcie podziału.

Krok 5: Postępowanie dowodowe i wyrok

Sąd powołuje biegłego do wyceny spornych składników, przeprowadza rozprawy, wysłuchuje stron. Wyrok określa sposób podziału.

Najczęstsze pytania o podział majątku

Czy zdrada małżeńska ma wpływ na podział majątku?

Co do zasady nie. Wina w rozkładzie pożycia małżeńskiego to odrębna kwestia od podziału majątku. Zdrada może mieć znaczenie tylko w skrajnych przypadkach przy ustalaniu nierównych udziałów.

Ile trwa sprawa o podział majątku w Krakowie?

Ugoda notarialna – 1 dzień. Sprawy sądowe zgodne – 1 do 3 miesięcy. Sprawy sporne z biegłymi – od 1,5 roku do nawet 3-4 lat.

Czy można podzielić majątek przed rozwodem?

Tak, ale najpierw trzeba ustanowić rozdzielność majątkową umową majątkową małżeńską u notariusza lub orzeczeniem sądu.

Czy dzieci mają prawo do majątku rodziców przy podziale?

Nie. Podział majątku dotyczy wyłącznie małżonków. Dzieci nie mają udziałów w majątku wspólnym rodziców.