--- title: "Nowe Stawki Grzywny A Twoja Sprawa W Toku. Kiedy Stare Przepisy Są Korzystniejsze, A Kiedy Nowe (Art. 4 K.K.)" url: https://www.factolex.pl/nowe-stawki-grzywny-a-twoja-sprawa-w-toku-kiedy-stare-przepisy-sa-korzystniejsze-a-kiedy-nowe-art-4-k-k/ type: post date: 2026-11-07 modified: 2026-11-07 markdown_url: https://www.factolex.pl/nowe-stawki-grzywny-a-twoja-sprawa-w-toku-kiedy-stare-przepisy-sa-korzystniejsze-a-kiedy-nowe-art-4-k-k.md --- # Nowe Stawki Grzywny A Twoja Sprawa W Toku. Kiedy Stare Przepisy Są Korzystniejsze, A Kiedy Nowe (Art. 4 K.K.) [Factolex](https://www.factolex.pl/) › [Prawo karne](https://www.factolex.pl/{{SLUG_KATEGORIA_PRAWO_KARNE}}/) › Nowe stawki grzywny a sprawa w toku # Nowe Stawki Grzywny A Twoja Sprawa W Toku. Kiedy Stare Przepisy Są Korzystniejsze, A Kiedy Nowe (Art. 4 K.K.) Autor: [adw. Dominik Andrzej Marchewka](#autor) (Izba Adwokacka w Katowicach, KAT/Adw/1381) · Opublikowano: 7 listopada 2026 · Ostatnia weryfikacja stanu prawnego: 7 listopada 2026 **Status na 7 listopada 2026:** projekt UD413 przyjęty przez Radę Ministrów 3 listopada 2026 r., przepisy **jeszcze nie obowiązują**. Bieżący etap prac: [Grzywna od 1000 zł: co zmienia projekt UD413](https://www.factolex.pl/{{SLUG_UD413}}/#etapy). **Krótka odpowiedź:** w sprawie o czyn popełniony przed wejściem w życie projektu UD413 sąd zastosuje tę ustawę, która w konkretnej sprawie jest względniejsza dla oskarżonego (art. 4 § 1 k.k.). Dla osób o niskich dochodach zwykle korzystniejsze będą stare przepisy, bo pozwalają na stawkę dzienną poniżej 100 zł. Dla osób o wyższych dochodach korzystniejsza może okazać się nowa ustawa, jeżeli projekt usunie minimalne liczby stawek z art. 33 § 1a k.k. Rozstrzyga porównanie całych wyroków, jakie zapadłyby według obu ustaw, a nie samych widełek. **Najważniejsze fakty dla oskarżonego** - Data czynu podana w zarzucie decyduje o tym, czy sąd w ogóle porównuje dwie ustawy. - Sąd porównuje ustawę dawną i nową całościowo i nie może łączyć korzystnych elementów obu. - Projekt UD413 podnosi stawkę dzienną z 10-2000 zł do 100-10 000 zł (art. 33 § 3 k.k.). - Projekt wykreśla minimalne liczby stawek z 2022 r.: dziś 50, 100 albo 150 stawek (art. 33 § 1a k.k.). - Niskie dochody: przewaga zwykle po stronie ustawy dawnej. Wysokie dochody: możliwa przewaga ustawy nowej. - Art. 4 § 1 k.k. działa do prawomocnego wyroku, także w postępowaniu odwoławczym. **Spis treści** - [Co mówi art. 4 § 1 Kodeksu karnego?](#co-mowi-art-4) - [Jakie dwie zmiany w grzywnie wprowadza UD413?](#dwie-zmiany) - [Kiedy stare przepisy będą korzystniejsze?](#kiedy-stara) - [Kiedy korzystniejsza może być nowa ustawa?](#kiedy-nowa) - [Przykłady wyliczeń: ustawa dawna i nowa](#przyklady) - [Jak art. 58 § 2 k.k. zmienia rachunek?](#art-58) - [Dobrowolne poddanie się karze i wyrok nakazowy: na co uważać?](#tryby) - [Strategia obrony krok po kroku](#strategia) - [Słownik pojęć](#slownik) - [Najczęściej zadawane pytania](#faq) - [O autorze](#autor) - [Źródła i podstawa prawna](#zrodla) ## Co mówi art. 4 § 1 Kodeksu karnego? Art. 4 § 1 Kodeksu karnego stanowi, że jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia przestępstwa, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest względniejsza dla sprawcy. Zasada ta dotyczy każdej zmiany przepisów o karze, w tym zmiany wysokości stawki dziennej grzywny przewidzianej w projekcie UD413. Sąd Najwyższy konsekwentnie przyjmuje, że o tym, która ustawa jest względniejsza, decyduje całokształt skutków w konkretnej sprawie. Sąd nie może wziąć z ustawy dawnej niskiej stawki dziennej, a z ustawy nowej braku minimalnej liczby stawek. Musi zastosować w całości jeden stan prawny: ten, który daje oskarżonemu korzystniejszy wynik. W skrócie: art. 4 § 1 k.k. nie oznacza automatycznie „zawsze stare przepisy”. Oznacza „przepisy korzystniejsze w tej konkretnej sprawie”. ## Jakie dwie zmiany w grzywnie wprowadza UD413? Projekt UD413 zmienia grzywnę w dwóch miejscach, które działają w przeciwnych kierunkach. Pierwsza zmiana podnosi wartość jednej stawki dziennej, co zaostrza karę. Druga zmiana usuwa minimalne liczby stawek wprowadzone nowelizacją Kodeksu karnego z 2022 r., co łagodzi karę na dole widełek. Dopiero zestawienie obu zmian pokazuje, która ustawa jest względniejsza. Grzywna w Kodeksie karnym: stan obecny i projekt UD413 Element Dziś Według projektu UD413 Kierunek zmiany Wysokość stawki dziennej (art. 33 § 3 k.k.) 10-2000 zł 100-10 000 zł Zaostrzenie Liczba stawek, zasada ogólna (art. 33 § 1 k.k.) 10-540 10-540 Bez zmian Minimalna liczba stawek przy zagrożeniu do roku (art. 33 § 1a pkt 1 k.k.) 50 Uchylenie (wg komunikatów) Złagodzenie Minimalna liczba stawek przy zagrożeniu do 2 lat (art. 33 § 1a pkt 2 k.k.) 100 Uchylenie (wg komunikatów) Złagodzenie Minimalna liczba stawek przy zagrożeniu powyżej 2 lat (art. 33 § 1a pkt 3 k.k.) 150 Uchylenie (wg komunikatów) Złagodzenie Grzywna zamiast pozbawienia wolności (art. 37a § 1 k.k.) nie niższa niż 150 stawek {{DO_WERYFIKACJI_W_TEKSCIE_UD413}} Do ustalenia Ministerstwo Sprawiedliwości uzasadnia uchylenie minimalnych liczb stawek tym, że po podniesieniu kwot przepisy te stają się zbędne. Ostateczny zakres uchylenia trzeba sprawdzić w tekście ustawy uchwalonej przez Sejm. Ten artykuł zaktualizujemy po publikacji druku sejmowego. ## Kiedy stare przepisy będą korzystniejsze? Stare przepisy będą korzystniejsze przede wszystkim dla oskarżonych o niskich dochodach. Według obecnego art. 33 § 3 k.k. sąd może ustalić stawkę dzienną na przykład na 15 zł albo 30 zł. Według projektu UD413 nie zejdzie poniżej 100 zł. Jeżeli sąd w obu stanach prawnych wymierzyłby podobną liczbę stawek, niższa dopuszczalna stawka przesądza o przewadze ustawy dawnej. - Oskarżony ma dochody, przy których sąd ustaliłby stawkę dzienną poniżej 100 zł. - Sąd wymierzyłby liczbę stawek równą minimum z art. 33 § 1a k.k. albo zbliżoną do niego. - Sąd rozważa grzywnę zamiast kary pozbawienia wolności na podstawie art. 37a k.k., a projekt nie uchyli minimum 150 stawek (wtedy 150 stawek po 100 zł daje co najmniej 15 000 zł). - Wyższe minimum grzywny prowadziłoby do zastosowania art. 58 § 2 k.k. i orzeczenia surowszego rodzaju kary. ## Kiedy korzystniejsza może być nowa ustawa? Nowa ustawa może okazać się względniejsza dla oskarżonych o wyższych dochodach, u których stawka dzienna już dziś przekraczałaby 100 zł. Podwyżka dolnej granicy stawki ich nie dotyczy, a uchylenie art. 33 § 1a k.k. pozwala sądowi wymierzyć mniej stawek niż obecne 50, 100 albo 150. Przy tej samej wysokości stawki mniejsza liczba stawek oznacza niższą grzywnę. **Ten scenariusz pomijają omówienia medialne projektu UD413.** Obrońca, który w sprawie o czyn popełniony przed nowelizacją automatycznie powoła się na „stare przepisy”, może zaszkodzić klientowi o wysokich dochodach. Wariant względniejszy trzeba wyliczyć dla konkretnej osoby. > „Pytanie, czy nowelizacja jest surowsza, nie ma jednej odpowiedzi. Dla klienta zarabiającego minimalną krajową i dla przedsiębiorcy z wysokim dochodem ta sama ustawa może działać w przeciwnych kierunkach. Dlatego przy każdej grzywnie wyliczamy oba warianty.” > adw. Dominik Andrzej Marchewka, Kancelaria Adwokacka Factolex, Kraków i Olkusz ## Przykłady wyliczeń: ustawa dawna i nowa Poniższe przykłady są hipotetyczne i rachunkowe. Pokazują mechanizm porównania z art. 4 § 1 k.k., a nie prognozę wyroku w konkretnej sprawie. Zakładają, że sąd ustala liczbę stawek według wagi czynu, a wysokość stawki według sytuacji majątkowej oskarżonego, oraz że projekt UD413 uchyli art. 33 § 1a k.k. w brzmieniu z komunikatów rządowych. ### Przykład 1. Zniesławienie (art. 212 § 1 k.k.), oskarżony o niskich dochodach Art. 212 § 1 k.k. przewiduje grzywnę, karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku, więc dziś obowiązuje minimum 50 stawek. Sąd ustaliłby stawkę dzienną na 20 zł. Według ustawy dawnej: 50 stawek po 20 zł daje 1000 zł. Według ustawy nowej: przy 30 stawkach i minimalnej stawce 100 zł daje 3000 zł. Względniejsza ustawa dawna. ### Przykład 2. Zniesławienie (art. 212 § 1 k.k.), oskarżony o wysokich dochodach Sąd ustaliłby stawkę dzienną na 400 zł i uznałby, że wagę czynu oddaje 20 stawek. Według ustawy dawnej art. 33 § 1a pkt 1 k.k. wymusza 50 stawek: 50 stawek po 400 zł daje 20 000 zł. Według ustawy nowej, bez minimum: 20 stawek po 400 zł daje 8000 zł. Względniejsza może być ustawa nowa. ### Przykład 3. Kradzież (art. 278 § 1 k.k.) i grzywna zamiast pozbawienia wolności (art. 37a k.k.), dochody średnie Kradzież z art. 278 § 1 k.k. jest zagrożona wyłącznie karą pozbawienia wolności, więc grzywna jest możliwa przez art. 37a k.k. z minimum 150 stawek. Sąd ustaliłby stawkę na 50 zł. Według ustawy dawnej: 150 stawek po 50 zł daje 7500 zł. Według ustawy nowej, jeżeli minimum 150 stawek pozostanie: 150 stawek po 100 zł daje 15 000 zł, czyli względniejsza ustawa dawna. Jeżeli minimum zostanie uchylone i sąd wymierzy 60 stawek: 60 stawek po 100 zł daje 6000 zł, czyli względniejsza ustawa nowa. Zestawienie przykładów (wyliczenie rachunkowe, scenariusze hipotetyczne) Przykład Ustawa dawna Ustawa nowa (UD413) Względniejsza 1. Art. 212 § 1, niskie dochody 1 000 zł 3 000 zł Dawna 2. Art. 212 § 1, wysokie dochody 20 000 zł 8 000 zł Nowa 3a. Art. 278 § 1 + art. 37a, minimum 150 stawek zostaje 7 500 zł 15 000 zł Dawna 3b. Art. 278 § 1 + art. 37a, minimum uchylone 7 500 zł 6 000 zł Nowa W skrócie: o przewadze ustawy decydują jednocześnie dochód oskarżonego i to, czy dany przepis przewiduje dziś minimalną liczbę stawek. ## Jak art. 58 § 2 k.k. zmienia rachunek? Art. 58 § 2 Kodeksu karnego stanowi, że grzywny nie orzeka się, jeżeli dochody sprawcy, jego stosunki majątkowe lub możliwości zarobkowe uzasadniają przekonanie, że sprawca grzywny nie uiści i nie będzie jej można ściągnąć w drodze egzekucji. Przy dolnej granicy stawki 100 zł zakaz ten obejmie więcej osób, bo minimalna grzywna wzrośnie dziesięciokrotnie. Dla oskarżonego o bardzo niskich dochodach skutek może być paradoksalny. Według ustawy dawnej sąd mógłby orzec grzywnę w kwocie możliwej do zapłaty. Według ustawy nowej grzywna mogłaby okazać się niedopuszczalna, a sąd sięgnąłby po karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem. Kara wolnościowa o charakterze majątkowym jest łagodniejsza, więc w takiej sytuacji obrońca powinien wykazać, że ustawa dawna jest względniejsza. ## Dobrowolne poddanie się karze i wyrok nakazowy: na co uważać? Najwięcej ryzyka niosą tryby konsensualne i wyrok nakazowy, w których wysokość grzywny ustala się szybko, często bez szczegółowej analizy intertemporalnej. W okresie przejściowym, czyli po wejściu w życie UD413 w sprawach o czyny popełnione wcześniej, każda propozycja kary powinna wskazywać, według której ustawy wyliczono grzywnę. Wniosek o skazanie bez rozprawy (art. 335 k.p.k.) Uzgadniając z prokuratorem karę, sprawdź, czy proponowana grzywna mieści się w granicach ustawy względniejszej. Po uwzględnieniu wniosku zakres kontroli kary w apelacji jest ograniczony. Dobrowolne poddanie się karze na rozprawie (art. 387 k.p.k.) Wniosek oskarżonego może i powinien opierać się na wariancie korzystniejszym. Sąd może uzależnić jego uwzględnienie od zmiany wskazanej kary. Wyrok nakazowy (art. 500 i nast. k.p.k.) Na sprzeciw od wyroku nakazowego jest 7 dni od doręczenia. Wniesienie sprzeciwu powoduje utratę mocy wyroku i rozpoznanie sprawy na zasadach ogólnych, nadal z zastosowaniem art. 4 § 1 k.k. ## Strategia obrony krok po kroku W sprawach prowadzonych przez Kancelarię Factolex przed sądami rejonowymi w Krakowie (Śródmieście, Krowodrza, Podgórze, Nowa Huta) i przed Sądem Rejonowym w Olkuszu stosujemy w okresie przejściowym jedną procedurę analizy grzywny. Procedura opiera się na art. 4 § 1, art. 33 i art. 58 § 2 k.k. - **Ustal datę czynu** z postanowienia o przedstawieniu zarzutów albo z aktu oskarżenia. Przy czynie ciągłym (art. 12 k.k.) liczy się czas zakończenia zachowania. - **Ustal zagrożenie** z przepisu części szczególnej: czy grzywna jest w sankcji, czy możliwa tylko przez art. 37a k.k. i jaka jest górna granica kary pozbawienia wolności. - **Udokumentuj sytuację majątkową:** dochody, koszty utrzymania, osoby na utrzymaniu, zadłużenie. To podstawa wysokości stawki dziennej. - **Wylicz dwa warianty** grzywny według ustawy dawnej i nowej, z uwzględnieniem minimalnych liczb stawek. - **Oceń ryzyko z art. 58 § 2 k.k.:** czy wyższe minimum nie zamknie drogi do grzywny. - **Wskaż sądowi wariant względniejszy** w piśmie lub w mowie końcowej, z wyliczeniem. - **Pilnuj etapu odwoławczego:** jeżeli nowelizacja wejdzie w życie przed wyrokiem sądu II instancji (Sąd Okręgowy w Krakowie), sąd odwoławczy również stosuje art. 4 § 1 k.k. Szczegóły samego projektu i jego etapy w Sejmie opisujemy w artykule [Grzywna za przestępstwo od 1000 zł: co zmienia projekt UD413 i od kiedy](https://www.factolex.pl/{{SLUG_UD413}}/). Jeżeli potrzebujesz obrońcy, zobacz: [obrona w sprawach karnych w Małopolsce](https://www.factolex.pl/adwokat-malopolska-krakow-wieliczka-skawina-niepolomice-zabierzow-zielonki-michalowice-libertow-mogilany-modlniczka-olkusz-wolbrom-chrzanow-trzebinia-oswiecim-wadowice-andrychow-boc/), [adwokat w Olkuszu](https://www.factolex.pl/adwokatolkusz/) oraz [adwokat karny w Krakowie](https://www.factolex.pl/{{SLUG_ADWOKAT_KARNY_KRAKOW}}/). Sprawy o zniesławienie omawiamy w artykule [zniesławienie z art. 212 k.k.](https://www.factolex.pl/{{SLUG_ART_212}}/). ## Słownik pojęć Ustawa względniejsza Stan prawny, który w konkretnej sprawie prowadzi do korzystniejszego dla sprawcy rozstrzygnięcia, oceniany całościowo (art. 4 § 1 k.k.). Stawka dzienna Wartość jednej jednostki grzywny, ustalana według dochodów i sytuacji majątkowej sprawcy (art. 33 § 3 k.k.). Liczba stawek dziennych Liczba jednostek grzywny, ustalana według wagi przestępstwa; co do zasady od 10 do 540 (art. 33 § 1 k.k.). Minimalna liczba stawek Dolny próg liczby stawek wprowadzony nowelizacją z 2022 r.: 50, 100 albo 150 stawek, zależnie od zagrożenia karą pozbawienia wolności (art. 33 § 1a k.k.). Czas popełnienia przestępstwa Chwila, w której sprawca działał albo zaniechał działania, do którego był obowiązany (art. 6 § 1 k.k.). ## Najczęściej zadawane pytania Popełniłem czyn przed nowelizacją. Czy sąd zastosuje nowe stawki grzywny?Sąd zastosuje ustawę obowiązującą w chwili orzekania, chyba że ustawa z chwili czynu jest dla Ciebie względniejsza (art. 4 § 1 k.k.). Przy niskich dochodach będą to zwykle stare przepisy. Przy wysokich dochodach nowa ustawa może okazać się korzystniejsza. Czy sąd może wziąć niską stawkę ze starej ustawy i brak minimum stawek z nowej?Nie. Sąd stosuje w całości jedną ustawę, tę względniejszą. Łączenie korzystnych elementów dwóch stanów prawnych jest niedopuszczalne. Czy art. 4 k.k. działa także w apelacji?Tak. Ustawą „z czasu orzekania” jest także ustawa obowiązująca w chwili wyrokowania przez sąd odwoławczy. Jeżeli nowelizacja wejdzie w życie przed wyrokiem II instancji, sąd okręgowy również porównuje obie ustawy. Mam prawomocny wyrok z grzywną. Czy nowelizacja go zmieni?Co do zasady nie. Art. 4 § 1 k.k. dotyczy orzekania. Art. 4 § 2 k.k. obniża prawomocnie orzeczoną karę tylko wtedy, gdy według nowej ustawy nie można orzec kary w wymierzonej wysokości. Projekt UD413 podnosi górną granicę stawki, więc tej sytuacji zwykle nie wywoła. Czy warto przyspieszyć albo opóźnić sprawę ze względu na UD413?Dla czynów popełnionych przed nowelizacją art. 4 § 1 k.k. chroni oskarżonego niezależnie od daty wyroku, więc taktyczne opóźnianie nie ma uzasadnienia. Ważniejsze jest rzetelne wyliczenie obu wariantów i udokumentowanie sytuacji majątkowej. Czy to samo dotyczy grzywien za wykroczenia i przestępstwa skarbowe?Nie. Projekt UD413 zmienia Kodeks karny. Kodeks wykroczeń i Kodeks karny skarbowy mają własne zasady grzywny, których projekt nie zmienia. Toczy się Twoja sprawa karna, w której grozi grzywna? Wyliczymy oba warianty, według ustawy dawnej i nowej, i wskażemy sądowi korzystniejszy. Kraków i Olkusz. [Napisz na WhatsApp: +48 530 834 077](https://wa.me/48530834077?text=Dzie%C5%84%20dobry%2C%20mam%20spraw%C4%99%20karn%C4%85%20w%20toku%20i%20pytanie%20o%20grzywn%C4%99) ## O autorze **adw. Dominik Andrzej Marchewka**, adwokat wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w Katowicach od 7 maja 2015 r. (nr wpisu KAT/Adw/1381, [Krajowy Rejestr Adwokatów](https://rejestradwokatow.pl/adwokat/pdf/marchewka-dominik-51262)). Założyciel Kancelarii Adwokackiej Factolex z biurami w Krakowie i Olkuszu. Doktorant prawa, mediator sądowy. Prowadzi obrony w sprawach karnych przed sądami rejonowymi w Krakowie i Olkuszu oraz przed Sądem Okręgowym w Krakowie. - Pełnił dyżury w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w Gminie Wolbrom (powiat olkuski), prowadzonym na podstawie porozumienia z Izbą Adwokacką w Katowicach, w tym dyżur specjalistyczny z poradami w języku angielskim ([Starostwo Powiatowe w Olkuszu](https://www.sp.olkusz.pl/aktualnosci/komunikaty/pomoc-prawna)). - Koordynuje punkt nieodpłatnej pomocy prawnej Fundacji „Omega Sprawiedliwość” w Kluczach. - Autor portalu edukacji prawnej [zrozumienieprawa.pl](https://zrozumienieprawa.pl/) oraz bloga kancelarii [factolex.pl](https://www.factolex.pl/). Weryfikacja merytoryczna: adw. Dominik Andrzej Marchewka. Tekst przygotowano z pomocą narzędzi AI. Przepisy, wyliczenia i źródła sprawdził autor 7 listopada 2026 r. ## Źródła i podstawa prawna - Kodeks karny, tekst jednolity: [Dz.U. 2026 poz. 1342](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1342/ogl) (art. 4, art. 6, art. 12, art. 33 § 1, § 1a, § 2a i § 3, art. 37a, art. 58 § 2, art. 212, art. 278). - Kodeks postępowania karnego, tekst jednolity: [Dz.U. 2026 poz. 490](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/490/ogl) (art. 335, art. 387, art. 500 i nast.). - Instytut Wymiaru Sprawiedliwości, „Unormowania prawnokarne nadmiernie ograniczające decyzyjność sądu” (omówienie art. 33 § 1a k.k.): [iws.gov.pl (PDF)](https://iws.gov.pl/wp-content/uploads/2025/05/Unormowania-prawnokarne-nadmiernie-ograniczajace-decyzyjnosc-sadu.pdf). - Wyrok Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2021 r., II KK 506/21 (całościowa ocena ustawy względniejszej): [sn.pl (PDF)](https://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/II%20KK%20506-21-1.pdf). - Money.pl, „Stawki grzywien dziesięciokrotnie w górę. Rząd zdecydował”, 3.11.2026: [money.pl](https://www.money.pl/gospodarka/stawki-grzywien-ostro-w-gore-rzad-zdecydowal-7347035870468576a.html). - Bezprawnik, „Grzywna za przestępstwo nawet 10 razy wyższa”, 4.11.2026: [bezprawnik.pl](https://bezprawnik.pl/grzywna-za-przestepstwo-nawet-10-razy-wyzsza/). - Opinia Krajowej Rady Doradców Podatkowych do projektu UD413 z 24.07.2026: [kidp.pl (PDF)](https://kidp.pl/pobierz/0d231de4-fdd0-46b4-9aeb-ce5e4e6381b5/opinia-krdp-z-dn-24072026-ud413-signed28.pdf). - Projekt UD413 w Rządowym Centrum Legislacji: [legislacja.gov.pl]({{URL_RCL_UD413}}). Artykuł ma charakter informacyjny i opisuje projekt ustawy, który może zmienić się w toku prac parlamentarnych. Przykłady są hipotetyczne i rachunkowe, nie stanowią prognozy rozstrzygnięcia ani porady prawnej w indywidualnej sprawie i nie gwarantują określonego wyniku. W sprawie karnej skonsultuj się z adwokatem. Stan prawny na 7 listopada 2026 r.